Entradas

Mostrando entradas de diciembre, 2021

Gramatika

Imagen
Euskara eta literatura azterketan ez da gramatika ariketarik egiten. Literaturarekin lotuz, lexikoa lantzen da baina eskolan ikasleek “teorikoki” duten euskara mailarekiko maila oso baxuko ariketak lirateke. Beraz, idazlanari dagokion atalean ikasleek jakin behar luketen gramatika maila baloratuko dela pentsa genezake. Hori dela eta, selektibitaterako ondorengo gramatika ariketa desberdinak proposatuko nituzke: 1. Aditzak: Aditzak lantzeko Nor, Nor-Nori, Nor-Nork eta Nor-Nori-Nork saileko aditzak eskatzen dituzten esaldi desberdinak dagokion aditzarekin betetzeko ariketa egokia litzateke, era berean, indikatiboa, baldintza, ahalera, subjuntiboa eta aginterazko esaldi desberdinak eskainiz, aditza orainean eta lehenaldian jartzeko eskatuz, era honetan alderdi guztiak landu ditzaten. 2. Sintaxia lantzeko bi esaldi eta analisi sintaktikoa egin dezaten eskatu.

Gramatikaren garrantzia

  Ikasleei gramatika irakastea garrantzitsua eta beharrezkoa dela iruditzen zait. Gramatika, gure hizkuntzaren, hitz egiten dugun hizkeraren alde garrantzitsua da. Hitz egiten denok dakigu noski, baina gramatika ongi erabiltzen jakitea, oinarri batzuk izatea garrantzitsua iruditzen zait. Askotan Euskara Batuaren gramatika, lagun artean hitz egiterako orduan ez dugu erabiltzen eta askok beharrezkoa ez dela pentsatuko dute. Baina bizitzan zehar egoera desberdinetan hizkuntza estandarrean idatzi eta hitz egin beharko dugu eta horretarako baliagarria izango zaigu hizkuntza estandarraren gramatika arauak jakitea. Horrez gain, nahiz eta lagun artean, kalean, familiarekin… esan dugun bezala ez dugun euskara estandarraren gramatika arauak betez erabiltzen, ez du esan nahi ez dugunik gramatika erabiltzen edota gramatika okerra erabiltzen dugunik, jende askok hori pentsatzen badu ere. Hizkera edo euskalkiak duen gramatika ez da gramatika okerra, naturala da eta gramatika da era berean. Hori ...

Voki, Loriak Udan, Bilintx

https://tinyurl.com/y2737q3m Proposamen didaktikoa: Ikasleei Voki-a erakutsi eta letra hori ezaguna duten galdetuko diet. Ondoren poesia osoa bilatuko genuke interneten eta lantzen hasiko ginateke.

Baiona

Imagen
Baiona Euskal Herriaren iparraldean kokatzen da, Lapurdi probintziako hiriburua da. Bertara joateko Donostiatik autobusa har daiteke edo bestela, Hendaiatik autobusa edo trena hartzeko aukera dago. Baionan lo egiteko "ibis Bayonne Centre" edota "ibis Styles Bayonne" hotela hartuko nuke. Biak hiraren erdialdean kokatzen dira eta prezioz merkeak izateaz gain txukunak dira. Bertan bazkaltzeko Baiona ttipian kokatzen den Kalostrape jatetxean eguneroko menu goxoak egiten dituzte eta gainera, arratsaldean pote batzuk hartzeko leku aparta da. Horrez gain, "Café des Pyréenés" tabernan giro aparta sortzen da arratsalde edo gau aldean zerbait hartzeko. Bi taberna hauetan euskal giroa sustatzen da eta zerbitzariak euskaraz mintzatzen dira. Hiri txikia da baina hainbat leku ditu bisitatzeko. Baiona ttipia eta Baiona handia dira hiriaren erdigunea, zubi batek  elkar lotzen ditu. Bertako kale eta etxe politak ikusteaz gainera, Baiona ttipian Euskal museoa bisitatzean id...

Baxoa euskaraz

 https://www.youtube.com/watch?v=uhWQqdQ7bMY Hegoaldeko ikasleei bideo hau jarriko nieke klasean euskararen egoera soziolinguistiko desberdinez ohartzeko. Iparraldean, hemen ez bezala, ez dute baxoa euskaraz egiteko aukera nahiz eta haiek euskaraz egiten dituzten haien ikasketak. Euskararen egoera desberdinez dagoen konszientzia sortzeko eta oraindik hizkuntzaren normalizaziorako Euskal Herrian egiteko dagoen bideaz ohartarazteko egokia da.

Iduzki denean Vocaroo

 https://voca.ro/1ewoZlJP2OX5 Proposamen didaktikoa: Klasean audio hau entzungo dugu eta ondoren, ikasleak arrotz egiten zaizkien hitzak apuntatzen saiatuko dira. Nafar-lapurteraz idatziriko poesia izanik, arrotz dituzten edota haien hizkeratik desberdin iruditzen zaizkien hitz horiek bildu eta haien esanahia eta hizkerari dagozkion ezaugarriak aztertuko ditugu.

Euskara eta Literatura DBH-n

Euskara eta literatura, DBH-ko klase batean emateko hainbat eta hainbat era desberdin daude. Horrelako irakasgai bat emateko forma ohikoena magistrala litzatekeela ezin uka genezake, baina ikasleentzat era egokiena da? DBH-n eman ditudan klaseetako esperientzia aintzat hartuz, ikusi dut ikasleek arreta mantentzeko eta gaiarekiko interesa izateko haien parte hartzea ezinbestekoa dela. Horretarako, aurkeztu beharreko gaia magistrala egin beharrean gaiaren inguruko aurkezpen txiki bat egin eta gai horren inguruan zer dakiten galdetzen nien, informazioren bat eman ostean haien egunerokotasunarekin zerikusia duen zerbaitekin lotzen saiatzen nintzen. Horrela, haiek parte hartzen zuten eta arreta mantentzen zuten. Horrez gain, klasea astuna izan ez zedin bideo, kantu edota jokoekin lotzen nuen gaia, haientzat interesgarriagoa eta eramangarriagoa zen eta ikasgaia bera ikasleek era dibertigarriago batean barneratu zuten.

Zoaz infernura, laztana

Imagen
  “Zoaz infernura, laztana” liburua hautatu dut 12 urtetik gorako ikasleentzat. Anjel Lertxundik idatzitako liburu hau aukeratu dut guk adin horren inguruan irakurri genuelako, Derrigorrezko Bigarren Hezkuntzako lehenengo edo bigarren mailan, zinez liburu interesgarria dela iruditzen zait. Liburuan jorratzen diren gaiak sexu bortizkeria eta emakumearekiko tratu txarrak dira. Autoreak istorioa tonu errealista batean kontatzen du eta erritmo bizia darama. Erraz harrapatzen zaituen misterio eleberria da eta horregatik aholkatzen dut, gai hauek lantzea ez baita erraza eta eleberri hau irakurleari modu latz, bortitz baina era berean erakargarrian zuzentzen zaio, irakurleak protagonistaren sufrimenduarekin bat egin dezan. Sinopsia Rosa Tomasekin ezkontzen da eta Nafarroako herri txiki bateko taberna eta gasolindegia hartzen dituzte bizimodua ateratzeko. Laster, Tomas Rosari tratu txarrak ematen hasiko zaio, mozkortzen denean, iraintzen eta jipoitzen. Horri tabernako lan gogorra eta Tom...

Nire seudonimoa eta sinopsia

Imagen
  Nire seudonimoa R.R. ENARRI DIAGAPANER izango da. Izen honek fantasiazko liburu bat idaztera bultzatzen nau, R.R. ENARRI DIAGAPANER izenak fantasiazko erreinu bateko printzesa baten irudia ekartzen baitit gogora. Ostadarraren dirdira Sinopsia: Printzesa, haren gazteluko bizitza aspergarriaz nekatua, abentura berrien bila abiatzen da. Halako batean, partxis berezi batean jolasten ari den ipotx talde batekin egiten du topo. Haiek jokoa arriskutsua dela esaten dioten arren, printzesak parte hartzea erabakitzen du. Dadoan bat zenbakia atera ezkero ondorioak izango dituela esaten diote hauek. Horrela, jokatzen hasi eta bat zenbakia ateratzen du, arrain bihurtuz. Orain, bere gorputza berreskuratu nahi du eta horretarako konponbide bakarra, mendian goian sortzen den erreka txiki batean ostadarraren dirdira sortzea da. Horretarako, ipotx txiki batek laguntza eskaintzen dio eta harekin joaten da ostadarraren dirdiraren bila. Zorionez, egun euritsu baten ostean eguzkiak argitu eta ostadarr...